Hoạt động truyền thông giáo dục sức khỏe dành cho người bệnh và người nhà tại khoa Bệnh da Tổng hợp - Bệnh Nấm da dầu

Truyền thông - giáo dục sức khỏe cho người bệnh và người nhà người bệnh đang điều trị nội trú là hoạt động thường quy được khoa Bệnh da Tổng hợp phối hợp cùng Phòng Điều dưỡng và Phòng Công tác xã hội tổ chức định kỳ, nhằm cung cấp kiến thức y học cần thiết, nâng cao nhận thức và tăng cường sự phối hợp giữa người bệnh, người nhà với nhân viên y tế trong suốt quá trình điều trị.

Vừa qua, vào 10h00 ngày 16/10/2026, tại sảnh tầng 7 nhà C, khoa Bệnh da Tổng hợp đã tổ chức buổi truyền thông với chủ đề "Nấm da đầu: Nguyên nhân - Triệu chứng - Cách điều trị", thu hút sự tham gia của 23 người bệnh và người nhà đang điều trị nội trú tại khoa.

Nấm da đầu là bệnh da liễu thường gặp, đặc biệt ở trẻ em và học sinh. Bệnh dễ lây lan trong gia đình, trường học và nơi sinh hoạt tập thể. Tuy nhiên, trên thực tế, nhiều người vẫn nhầm nấm da đầu với gàu thông thường, tự ý mua dầu gội, thuốc bôi hoặc dùng lá cây, thuốc nam đắp lên da đầu, hay ngừng thuốc ngay khi thấy đỡ ngứa. Những cách làm này không chỉ khiến bệnh kéo dài, dễ tái phát mà còn có thể gây viêm nặng, để lại sẹo và rụng tóc vĩnh viễn, đồng thời làm tăng nguy cơ lây cho người thân.

Trước buổi truyền thông, khoa Bệnh da Tổng hợp tổ chức họp Hội đồng người bệnh cấp khoa dưới sự chủ trì của ThS. ĐD. Đào Thu Thủy - Điều dưỡng trưởng khoa.

Tại buổi họp, người bệnh và người nhà được phổ biến nội quy khoa phòng, quyền và nghĩa vụ của người bệnh cũng như các quy định bảo đảm an toàn trong quá trình điều trị. Đây cũng là dịp để người bệnh trực tiếp chia sẻ những thuận lợi, khó khăn và đóng góp ý kiến về công tác chăm sóc, điều kiện sinh hoạt tại khoa. Các ý kiến phản hồi đều được ghi nhận, giải đáp ngay tại buổi họp và là cơ sở để khoa tiếp tục cải tiến chất lượng chăm sóc, hướng tới sự hài lòng và an toàn của người bệnh.

Sau phần họp Hội đồng người bệnh, CNĐD. Phạm Thị Thùy Dương - Điều dưỡng khoa Bệnh da Tổng hợp đã trực tiếp trình bày chuyên đề "Nấm da đầu: Nguyên nhân - Triệu chứng - Cách điều trị".

Mở đầu phần trình bày, báo cáo viên giúp người bệnh hiểu rõ: nấm da đầu là tình trạng nhiễm trùng da đầu và sợi tóc do nấm gây ra, thường gặp nhất là các loài nấm thuộc nhóm Microsporum và Trichophyton. Bệnh có thể gặp ở mọi lứa tuổi nhưng phổ biến nhất ở trẻ em. Nấm da đầu không phải là gàu, rất dễ lây lan, gây ngứa ngáy khó chịu và ảnh hưởng đến thẩm mỹ do rụng tóc.

Bệnh lây truyền chủ yếu qua các con đường:

-       Lây từ người sang người: dùng chung lược, mũ, gối, khăn tắm với người bệnh.

-       Lây từ động vật: tiếp xúc với thú cưng (chó, mèo) bị nấm.

-       Môi trường ẩm và vệ sinh kém: da đầu ẩm ướt do mồ hôi, để tóc ướt đi ngủ; ít gội đầu hoặc gội không sạch tạo điều kiện cho nấm phát triển.

Những người dễ mắc bệnh gồm: trẻ em, học sinh; người ra nhiều mồ hôi; người sống tập thể, ký túc xá; người có sức đề kháng kém.

Nội dung được người bệnh quan tâm nhiều nhất là cách nhận biết sớm dấu hiệu nấm da đầu để đi khám kịp thời. Cụ thể:

-       Giai đoạn sớm: ngứa ngáy, bứt rứt, thường xuyên muốn gãi; da đầu xuất hiện nhiều vảy; có các nốt sẩn nhỏ, đỏ trên da đầu.

-       Giai đoạn tiến triển: tóc gãy ngang gốc hoặc rụng thành từng mảng tròn; có thể xuất hiện mụn nước, mụn mủ li ti quanh nang tóc.

-       Thể viêm nặng (Kerion): da đầu sưng nề, chảy dịch, đau nhức. Đây là tình trạng cần được khám và điều trị sớm để hạn chế nguy cơ để lại sẹo và rụng tóc vĩnh viễn.

Báo cáo viên nhấn mạnh: nấm da đầu không nguy hiểm đến tính mạng nhưng gây ngứa, khó chịu, mất thẩm mỹ, dễ lây cho người xung quanh và có thể ảnh hưởng đến tâm lý nếu kéo dài, đặc biệt ở trẻ đang đi học.

Về điều trị, người bệnh được hướng dẫn phối hợp đầy đủ các biện pháp theo chỉ định của bác sĩ:

-       Thuốc uống: là thuốc quan trọng nhất để diệt tận gốc nấm ở chân tóc; bắt buộc dùng theo đơn của bác sĩ, đúng liều và đủ thời gian.

-       Thuốc bôi tại chỗ: giúp giảm ngứa, diệt nấm trên bề mặt da đầu.

-       Dầu gội đặc trị: chứa hoạt chất kháng nấm như ketoconazole, selenium sulfide…, giúp làm sạch vảy và giảm nguy cơ lây cho người khác.

Thời gian điều trị nấm da đầu thường kéo dài nhiều tuần, vì vậy người bệnh cần kiên trì và tuân thủ đúng hướng dẫn: không tự ý ngừng thuốc khi thấy đỡ; gội đầu đúng loại dầu gội được kê; không dùng chung đồ cá nhân và tái khám đúng hẹn để bác sĩ đánh giá kết quả điều trị.

Bên cạnh đó, những sai lầm người bệnh thường gặp cũng được phân tích cụ thể như: nghĩ nấm da đầu chỉ là gàu nên không đi khám; chỉ gội đầu mà không uống thuốc; ngừng điều trị quá sớm khi triệu chứng vừa giảm; tự ý dùng thuốc không theo chỉ định, đắp lá cây, thuốc nam lên da đầu. Đây là những nguyên nhân khiến bệnh dai dẳng, tái phát và lây lan trong gia đình.

Để phòng ngừa lây nhiễm, người bệnh và người nhà cần: giữ da đầu khô, sạch, không để tóc ướt khi đi ngủ; không dùng chung mũ, lược, khăn, gối; giặt sạch khăn, mũ, vỏ gối thường xuyên; kiểm tra và điều trị nấm cho thú nuôi trong nhà. Khi trong gia đình có người mắc bệnh, các thành viên khác (đặc biệt là trẻ nhỏ) nếu có biểu hiện ngứa, vảy, rụng tóc nên được đưa đi khám sớm.

Trong phần trao đổi, nhiều câu hỏi thiết thực đã được người bệnh và người nhà đặt ra như: nấm da đầu có khỏi hẳn được không, tóc rụng có mọc lại không, trẻ bị nấm da đầu có được đi học không, hay có cần cắt trọc tóc khi điều trị. Tất cả các câu hỏi đều được báo cáo viên giải đáp cụ thể, dễ hiểu, giúp người bệnh yên tâm và chủ động hơn trong quá trình điều trị.

Chia sẻ từ người bệnh và người nhà

Buổi truyền thông nhận được sự quan tâm và hưởng ứng tích cực từ người bệnh và người nhà người bệnh.

"Trước đây thấy con gãi đầu, nhiều vảy trắng, tôi cứ nghĩ là gàu nên chỉ mua dầu gội về gội. Hôm nay tôi mới biết nấm da đầu phải uống thuốc đủ thời gian mới khỏi được."

"Tôi được hướng dẫn rất kỹ cách giặt khăn, gối và không dùng chung lược, mũ. Về nhà tôi sẽ cho cả nhà làm theo để không lây cho các cháu."

Kết quả đạt được sau buổi truyền thông

Thông qua buổi truyền thông, người bệnh và người nhà đã được trang bị những kiến thức cơ bản về:

-       Nguyên nhân, đường lây và những đối tượng dễ mắc nấm da đầu.

-       Các dấu hiệu nhận biết sớm và dấu hiệu nặng cần đi khám kịp thời.

-       Nguyên tắc điều trị phối hợp thuốc uống - thuốc bôi - dầu gội và tầm quan trọng của việc điều trị đủ thời gian.

-       Những sai lầm thường gặp và biện pháp phòng ngừa lây nhiễm cho người thân, cộng đồng.

Kết quả lượng giá cho thấy điểm kiến thức trung bình của người tham gia tăng từ 5,48 điểm trước truyền thông lên 8,13 điểm sau truyền thông. Có 91,3% người tham gia đánh giá hài lòng và rất hài lòng với buổi truyền thông.

Hướng tới chăm sóc người bệnh toàn diện

Hoạt động truyền thông - giáo dục sức khỏe là một trong những nội dung được khoa Bệnh da Tổng hợp duy trì thường xuyên nhằm nâng cao chất lượng chăm sóc toàn diện cho người bệnh. Thông qua các buổi sinh hoạt chuyên đề thiết thực, người bệnh không chỉ được điều trị mà còn được trang bị thêm kiến thức, kỹ năng để nhận biết sớm, điều trị đúng và phòng ngừa lây nhiễm các bệnh da thường gặp cho bản thân, gia đình và cộng đồng.

Trong thời gian tới, khoa sẽ tiếp tục triển khai nhiều chuyên đề truyền thông về các bệnh da liễu thường gặp và sử dụng thuốc an toàn, đồng hành cùng người bệnh trong quá trình điều trị và phục hồi.

Viết bài: Khoa Điều trị bệnh da tổng hợp

Đăng bài: Phòng Công tác xã hội